عبدالرحیم طالبوف

عبدالرحیم طالبوف در سال ۱۲۱۳ ش. در تبریز به دنیا آمد. او نوگرا، آزادی خواه و دانش پژوه بود. هدف اساسی او در نوشته هایش، بیداری ایرانیان و آشنا ساختن آنان با دنیای نو بود. طالبوف از آزادی خواهان انقلاب مشروطیت و از هواداران سامانه نو آموزشی بود که دیدگاههای خود را در زمینه آموزش و پرورش در کتاب احمد یا سفینه طالبی مطرح کرده است. کتاب احمد نخستین کتاب غیرداستانی برای کودکان است. نویسنده در این کتاب در قالب داستانی بلند به بسیاری از پرسشهای علمی و اجتماعی کودکان و نوجوانان به زبان ساده پاسخ میگوید.

وربند

یکی از اجزا برخی گهواره ها و ننو ها وربند است. وربند پارچه ای است که مادران آن را با بند های بلند و ۳- ۴ بندلیک می دوختند و به کمک آن کودک را به گهواره یا ننو بسته می شد. هر گهواره دارای ۲ وربند است که برای بستن بدن کودک در گهواره استفاده می شود. وربندها از حرکت دست و پای کودک و خارج شدن او از گهواره جلوگیری می کند. از میان بندلیک های ۲ وربند، قطعه چوب عبور می کند که دو سر چوب در یک طرف گهواره قرار می گیرد و بندهای های طرف دیگر وربندها از زیر گهواره به طرف بندلیک ها رفته به چوبی که بندلیک ها از آن عبور داده شده اند محکم می شودند. در لغت نامه دهخدا آمده است: ...

مهره ها

مهره ها مجموعه ای گلین به رنگ آبی هستند که برای زیبایی و دفع چشم زخم بکار می رود. مهره های آبی را در گذشته همان گونه که در لغتنامه دهخدا در زیر مدخل "مهره" نیز اشاره شده است، برای دفع چشم زخم و بیماری ها به لباس، قنداق نوزاد، گهواره، ننو و موی کودکان به ویژه نوزادان می آویختند و شکل های گوناگون داشته از معمول ترین این مهرها: مهره ۲ چشم، ۵ سوراخ و ۷ سوراخ است. مهره . [م ُ رَ / رِ ] (اِ) هرچیز گرد. مطلق گلوله و گرد. هرچیز مدور. هرچیز کروی شکل مهره که بر بازو بندند دفع چشم زخم را : همی جانش ازرفتن من بخست یکی مهره بر بازوی من ببست .فردوسی .

موزه میراث روستایی گیلان

فرهنگ کودکی در موزه های ایران موزه های روستایی، زیرمجموعه ی موزه های فضای باز است که جلوه تمدن و فرهنگ روستایی را در محیط طبیعی باز می نمایانند. موزه های روستایی با انتقال آثار و بناها با مقیاس واقعی و قرارگیری در بستری مشابه وضعیت اولیه، شکل میگیرند. موزه ی میراث روستایی گیلان در زمینی به مساحت حدود ٢٦٣ هکتار، در پارک جنگلی سراوان، در دست اجراست. فکر تأسیس این موزه برای نخستین بار پس از زمین لرزۀ خرداد ١٣٦٩ گیلان- زنجان، که روند تخریب بناهای سنتی را شدت بخشید، توسط دکتر محمود طالقانی شکل گرفت.

ترانه – نیایش گونه ای از ترانه های کودکانه

ترانه، گونه ی ویژه ای از ادبیات شفاهی کودکان است. ترانه ها را میتوان پیش درآمدی بر شعر امروز کودک به شمار آورد. ترانه های کودکان چند نوع اند: ترانه – بازی، ترانه – نوازش، ترانه – نیایش، ... ترانه – نیایش ها اما ریشه در اندیشه های اسطورهای ایرانیان دارند. در این ترانه ها پیوند طبیعت و انسان، دوستانه و بر اساس داد و ستد است. درون مایه ی اساطیری این ترانه ها، نشان دیرینگی آنهاست. این ترانه ها کودکانه اند، زیرا که تنها کودکان آنها را به صورت آیین نمایشی انجام میدهند. چولی (کولی) قزک بارون کن / بارون بیپایون کن / گندم به زیر خاکه / از توشنگی هلاکه / گلهای سرخ لاله / از توشنگی مناله / ...

فرهنگ کودکی در موزه های جهان: موزه لوور

موزه لوور از سال ۱۷۹۳ میلادی تا امروز به عنوان «موزه عمومی» فعال بودهاست. تمرکز موزه لوور روی هنر، تاریخ بشر و فرهنگ است. در زیر میتوانید تصویر برخی از اشیای مرتبط با کودکی که از ایران کشف شده و در این موزه نگه داری میشود را ببینید.

لوح های مشق به جا مانده از مدرسه های سومری

باستان شناسان در کاوش های خود در میانرودان به ساختمان هایی برخورده اند که گواه وجود دبستان است. تفاوت این ساختمان ها با خانه های معمولی وجود لوح های بیشماری است که در این مکان ها بدست آمدهاند. آگاهی ها درباره روش آموزش در مدرسه های سومری اندک است. یکی از یافته های چشمگیری که تاکنون بدست آمده، جستاری است درباره کار روزانه یک دانش آموز. نوشته از آن استادی ناشناس در ۲ هزار سال پیش از میلاد است. عبارت های روشن این نوشته، حکایت از آن دارد که سرشت آدمی با گذشت چند هزار سال چندان دگرگون نشده است.

دنیای زنان در عصر قاجار

فرهنگ کودکی در موزه های جهان هدف اساسی این آرشیو فائق آمدن بر خلاء چشمگیری است که در زمینه پژوهش ها و دانش درباره دوران قاجار موجود است. با استفاده از تکنولوژی جدید و از راه دیجیتالی کردن و ارائه یک وب سایت جامع، این طرح میکوشد تا این خلاء تاریخ نگاری را جبران کند، بر محدودیتهای ناشی از پراکندگی جغرافیایی و قبضه ملکی فائق آید و مجموعه ارزشمندی از تصاویر دیجیتالی نوشته ها و عکس ها و دیگر منابع را که در حال حاضر در مکان های مختلف و نزد صاحبان متعدد پراکنده است در یک جا و به شکل ذخیره ای جستجو پذیر فراهم آورد. در سال ۲۰۰۹، «دنیای زنان در عصر قاجار» آغاز به کار کرد.

کانال تلگرام موسسه پژوهشی تاریخ ادبیات کودکان