درباره ما

مؤسسه پژوهشی تاريخ ادبيات کودکان نهادی غیردولتی و ناسودبر است. این نهاد در سال ۱۳۷۹ از سوی پژوهشگرانی که در حوزه ادبیات کودکان فعال بودند، پایه گذاشته شد و اکنون با بیش از بیست سال پیشینه فعالیت‌های گسترده، در سطح ملی و بین‌المللی به کار خود ادامه می‌دهد. موسسه افزون بر موفقیت‌های داخلی که نام آن را به عنوان نهادی بی‌همتا در گستره مطالعات کودکی تثبیت کرده است، در سال ۲۰۱۶ توانست معتبرترین جایزه ترویج کتاب‌خوانی در سطح جهان (جایزه ایبی – آساهی Ibby – Asahi) را برای برنامه «با من بخوان» به دست بیاورد.

مؤسسه پژوهشی تاریخ ادبیات کودکان هزینه‌های سازمانی خود را از راه کمک‌های مردمی و اجرای پروژه‌های فرهنگی و انتشاراتی به دست می‌آورد. چنانچه مؤسسه درآمدی داشته باشد، این درآمد را در راه گسترش هدف‌های خود هزینه می‌کند.

هدف‌های ما

  • پژوهش‌های تاریخی و مطالعات کودکی
  • گردآوری و نگه‌داری اسناد و اطلاعات باارزش تاریخی درباره زندگی فرهنگی کودکان ایران
  • پایه‌گذاری و گسترش کتابخانه تحقیقاتی پژوهش‌های تاریخی ادبیات کودکان و مطالعات کودکی
  • گردآوری اسناد و یافته‌ها و اشیاء موزه‌ای برای راه‌اندازی موزه کودکی
  • پژوهش روی موضوع سواد شکوفایی و آموزش خلاق از راه ادبیات کودکان
  • کوشش برای پیوندهای فرهنگی میان جامعه ادبیات کودکان ایران با جامعه جهانی ادبیات کودکان
  • انتشار آثار مرجع در حوزه فرهنگ کودکی و کتاب‌های باکیفیت در زمینهٔ ادبیات کودکان و فرهنگ کودکی
  • ترویج کتاب‌خوانی از راه برنامه «با من بخوان»

فعالیت‌های ما

  • محور فعالیت‌های موسسه پژوهشی تاریخ ادبیات کودکان، پژوهش‌های تاریخی و مطالعات کودکی است. در این راستا موسسه پژوهش و ویراست نخست از مجموعه ده‌جلدی تاریخ ادبیات کودکان ایران را که از دوره باستان تا مقطع انقلاب اسلامی را در بر می‌گیرد، به سرانجام رسانده است. این مجموعه پژوهشی مرجع نه تنها تاریخ ادبیات کودکان ایران را بررسی می‌کند که در کنار آن و هم‌زمان به بررسی تاریخ تحول فرهنگ کودکی و آموزش‌وپرورش در دوره‌های تاریخی پرداخته است.
  • هم‌راستا با این اثر، کارشناسان و پژوهشگران موسسه روی موضوع «مطالعات کودکی» کاویده و پژوهیده‌اند. گستره مطالعات کودکی فراتر از ادبیات یا آموزش‌وپرورش کودکان می‌رود و بخش‌هایی مانند بهداشت کودکان، پوشاک و زیست افزارهای کودکان، کودکان در باورهای عامیانه و ... در بر می‌گیرد. آثار پژوهشی در پیوند با این موضوع در آینده منتشر دو در اختیار گروه‌های مخاطب گذارده خواهد شد.
  • هم‌زمان با فعالیت‌های پژوهشی گسترده روی موضوع مطالعات کودکی و فرهنگ و ادبیات کودکان، با گردآوری منابع و اسناد و افزارهای پژوهشی موضوع نگه‌داری و به نمایش گذاردن این آثار و اسناد در موزه کودکی به یکی از هدف‌های عمده موسسه تبدیل شد. تا راه‌اندازی این موزه، موسسه پیوسته این آثار و اسناد را در نمایشگاه درون و بیرون ایران به نمایش گذاشته است تا فرهنگ وجودی موزه‌های کودکان را در ایران جا بیندازد.
  • کتابخانه پژوهشی موسسه بخشی دیگر از فعالیت‌های موسسه را در خود جای داده است. در حقیقت این بخش وظیفه مستند و ثبت کردن آثار و اسنادی را دارد که در پیوند با کودکان است و در کتاب‌ها، مقاله‌ها یا سندهای دیگر یافت می‌شود. همچنین کتابخانه پژوهشی موسسه ثبت همه آثار موزه‌ای مربوط به کودکان را که به بیش از بیست هزار رکورد می‌رسد، بر عهده داشته است. در میان این آثار و اسناد و افزارها، زیست افزارهای کودکی مانند گهواره‌ها و ننوها، دعاها و افزارهای چشم‌زخم و نذربندی عروسک‌ها و اسباب‌بازی‌ها، پوشاک و مجموعه‌های ارزشمند از کتاب‌های چاپ سنگی و اسناد مربوط به آموزش‌وپرورش کودکان و... وجود دارد.
  • گستره دیگر از فعالیت‌های موسسه روی موضوع ترویج سواد شکوفایی، سواد پایه و آموزش خلاق از راه ادبیات کودکان متمرکز است. جامعه ایران در زمینه سواد شکوفایی، سواد پایه و ترویج آن در سطح ملی پیشرفت کمی داشته است و موسسه با توجه به توان پژوهشگران خود در ده سال گذشته این موضوع را دنبال کرده و آثاری در این زمینه منتشر کرده است که مبنای آن آموزش سواد شکوفایی و سواد پایه از راه ادبیات کودکان است. با توجه به این‌که برای چند هزار سال آموزش به کودکان از راه افسانه‌ها و قصه‌ها انجام می‌گرفته است و علت آن هم گیرایی ادبیات برای کودکان است، آثاری که در این زمینه در موسسه پژوهیده می‌شود، در جهت کیفی‌سازی آموزش‌وپرورش کودکان و شناخت ژرف‌تر آن‌ها است.
  • کار ترویج خواندن در موسسه در دو گستره «کتابک» و برنامه «با من بخوان» انجام می‌شود. «کتابک» وظیفه آگاهی‌رسانی از خبرها، گزارش‌های حوزه فرهنگ کودکی و ترویج کتاب‌خوانی در قالب معرفی کتاب‌های باکیفیت در عرصه ادبیات کودکان را بر عهده دارد و برنامه «با من بخوان» با شیوه‌ای کارآمد خواندن کتاب‌های باکیفیت را میان کودکان در دورترین مناطق ایران سهیم می‌شود و میان سوادآموزی پایه و خواندن کتاب‌های ادبی پیوند ایجاد کرده است.
  • در حوزه انتشارات ادبیات کودکان و نوجوانان، اکنون موسسه با انتشار بیش از صد داستان، شعر که شامل آثار ترجمه و تألیفی است، جایگاه ویژه‌ای در ترویج کتاب‌های باکیفیت برای همه کودکان فارسی‌زبان و کودکانی که توان شنیدن و خواندن کتاب به زبان فارسی دارند، بر عهده گرفته است.

کانال تلگرام موسسه پژوهشی تاریخ ادبیات کودکان